Azjatyckie modele sprawozdawczości: Chiny, Hongkong i indyjska BRSR
Analiza przepisów dotyczących raportowania niefinansowego w najszybciej rozwijających się gospodarkach Azji.
Region Azji i Pacyfiku odgrywa kluczową rolę w globalnej transformacji klimatycznej. Jego rynki nie kopiują po prostu zachodnich modeli; budują własne, zaawansowane systemy raportowania. Chiny konstruują scentralizowany system oparty na podwójnej istotności, który ma być stopniowo rozszerzany aż do pełnego obowiązkowego raportowania do 2030 r., Hongkong realizuje mapę drogową prowadzącą do pełnego dostosowania do standardów IFRS S, a Indie opracowały odrębny reżim BRSR i BRSR Core. W tym artykule przyglądam się architekturze raportowania Chińskiej Republiki Ludowej, Specjalnego Regionu Administracyjnego Hongkong oraz Indii
|
Chiny Scentralizowany system oparty na podwójnej istotności, rozszerzany stopniowo w kierunku pełnego obowiązkowego raportowania do 2030 r. |
Hongkong Mapa drogowa prowadząca do pełnego dostosowania do standardów MSSF S. |
Indie Odrębny system BRSR i BRSR Core. |
System raportowania zrównoważonego rozwoju w Chinach
Chiński system sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju łączy centralną koordynację z wytycznymi giełd papierów wartościowych oraz ujawnieniami specyficznymi dla poszczególnych sektorów. Ministerstwo Finansów jest głównym organem odpowiedzialnym za krajowe ramy sprawozdawczości. Pod koniec 2024 r. Ministerstwo wraz z dziewięcioma innymi departamentami państwowymi opublikowało Podstawowy Standard Ujawniania Informacji o Zrównoważonym Rozwoju Przedsiębiorstw (wersja próbna), który określa ogólne zasady i cele ujawniania informacji ESG i stanowi fundament krajowego systemu. W grudniu 2025 r. ukazał się pierwszy standard tematyczny, Standard nr 1 – Klimat (wersja próbna), zbliżony do IFRS S2, a w styczniu 2026 r. Ministerstwo wydało podstawowy standard dotyczący atestacji informacji o zrównoważonym rozwoju. Na razie krajowe standardy są stosowane dobrowolnie, dopóki władze nie określą ich obowiązkowego zakresu i harmonogramu.
Równolegle, pod kierownictwem Chińskiej Komisji Regulacji Papierów Wartościowych (CSRC), trzy główne giełdy – Giełda Papierów Wartościowych w Szanghaju (SSE), Giełda Papierów Wartościowych w Shenzhen (SZSE) oraz Giełda Papierów Wartościowych w Pekinie (BSE) – wydały w 2024 roku wytyczne dotyczące raportowania zrównoważonego rozwoju, które w praktyce nakładają obowiązki sprawozdawcze na wyznaczone spółki na nich notowane. Spółki te musiały opublikować swoje pierwsze raporty za 2025 rok do 30 kwietnia 2026 roku, tak więc pierwszy cykl obowiązkowego raportowania na poziomie giełdowym mamy już za sobą.
System uzupełniają przepisy sektorowe, które odpowiadają na szczególne wyzwania różnych branż, w tym szczególnie rygorystyczne wymagania dla sektorów o najwyższej emisji, nadzorowane przez Ministerstwo Ekologii i Środowiska. Pewną rolę odgrywa również Ludowy Bank Chin: jego wytyczne z marca 2024 r. kształtują standardy ujawniania informacji dla instytucji finansowych. Przedsiębiorstwa państwowe podlegają nadzorowi SASAC, który włączył wyniki ESG do oceny kadry zarządzającej, zwiększając zaangażowanie tej grupy w raportowanie.
Podmioty objęte standardami raportowania w Chinach
Przepisy obejmują w szczególności spółki wchodzące w skład indeksów SSE 180, STAR 50, SZSE 100 oraz ChiNext, uznawane za reprezentatywne dla największych i najbardziej płynnych spółek na rynku. Włączenie spółek notowanych zarówno na giełdach chińskich, jak i zagranicznych ma na celu zapewnienie spójności ujawnień dla podmiotów działających w ramach reżimów krajowych i międzynarodowych oraz zwiększenie porównywalności informacji przekazywanych inwestorom zagranicznym. Pozostałe spółki notowane na giełdzie, zwłaszcza mniejsze oraz te o niższym wpływie na środowisko, nie są na tym etapie objęte przepisami, ale są wyraźnie zachęcane, przede wszystkim przez giełdę w Pekinie, do dobrowolnego publikowania informacji dotyczących zrównoważonego rozwoju.
|
SSE 180 |
STAR 50 |
|
|
SZSE 100 |
ChiNext |
Zakres przedmiotowy standardów raportowania w Chinach
Standard podstawowy jest zorganizowany wokół czterech obszarów: ładu korporacyjnego, strategii, zarządzania ryzykiem oraz mierników i celów, co odzwierciedla strukturę standardów ISSB. Ujawnienia obejmują informacje środowiskowe, w tym emisje i wykorzystanie zasobów, a także kwestie społeczne i dotyczące ładu korporacyjnego. Różnią się one w zależności od sektora, z bardziej szczegółowymi wymogami dla branż o wysokim wpływie, sektora finansowego i przedsiębiorstw państwowych.
|
Ład korporacyjny |
Strategia |
|
|
Zarządzanie ryzykiem |
Mierniki i cele |
Chiny przyjęły podwójną istotność jako podstawę ujawnień. Spółki raportują zarówno informacje istotne finansowo, czyli wpływ czynników ESG na wyniki spółki, jak i informacje o wpływie ich działalności na środowisko i społeczeństwo.
W standardzie klimatycznym zakres podwójnej istotności został jednak częściowo ograniczony, aby zachować spójność z IFRS S2.
Integracja z międzynarodowymi standardami raportowania
Chiny nie przyjęły formalnie standardów ISSB, ale traktują je jako ważny punkt odniesienia i dostosowują ich strukturę do własnego systemu. Model chiński odchodzi od ISSB w kluczowej kwestii istotności, przyjmując podejście zbliżone do unijnej dyrektywy CSRD. Plan Ministerstwa Finansów zakłada, że podstawowy standard i standardy klimatyczne będą obowiązywać do 2027 r., a pełny krajowy system ujawniania informacji do 2030 r., rozszerzany stopniowo ze spółek giełdowych na pozagiełdowe, z dużych podmiotów na MŚP oraz z wymogów jakościowych na ilościowe. Wskazuje to na rosnącą interoperacyjność z ramami ISSB.
Harmonogram sprawozdawczości w Chinach
Daty podane w tym artykule. Standardy krajowe mają charakter dobrowolny, dopóki organy nie określą obowiązkowego zakresu i harmonogramu.
-
Marzec 2024
Ludowy Bank Chin
Wytyczne kształtujące standardy ujawniania informacji dla instytucji finansowych
-
Późny 2024
Standard podstawowy
Standard podstawowy ujawniania informacji o zrównoważonym rozwoju przedsiębiorstw (wersja próbna), opublikowany wraz z dziewięcioma innymi departamentami państwowymi
-
2024
SSE, SZSE i BSE
Wytyczne dotyczące sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, które w praktyce nakładają obowiązki sprawozdawcze na wyznaczone spółki giełdowe
-
Grudzień 2025
Standard klimatyczny
Standard nr 1 – Klimat (wersja próbna), zbliżony do IFRS S2
-
styczeń 2026
Atestacja
Podstawowy standard atestacji informacji dotyczących zrównoważonego rozwoju
-
30 kwietnia 2026
Pierwsze raporty
Wyznaczone spółki musiały opublikować swoje pierwsze raporty za 2025 rok
-
2027
Standardy przyjęte
Podstawowy standard oraz standardy klimatyczne do przyjęcia
-
2030
Pełny system krajowy
Pełny krajowy system ujawnień, stopniowo rozszerzany ze spółek giełdowych na pozagiełdowe
Odrębność regulacyjna Hongkongu w raportowaniu zrównoważonego rozwoju
Chociaż Hongkong należy do ChRL, posiada własne uprawnienia w zakresie regulacji rynku kapitałowego i sprawozdawczości korporacyjnej. Kluczowymi podmiotami są tam Hong Kong Exchanges and Clearing Limited (HKEX), operator giełdy, oraz Securities and Futures Commission, nadzorca rynku finansowego. W grudniu 2024 r. Financial Services and the Treasury Bureau opublikowało „mapę drogową” (Roadmap on Sustainability Disclosure in Hong Kong), która określa harmonogram i zasady wprowadzania standardów ISSB dla podmiotów o znaczeniu publicznym, przede wszystkim spółek giełdowych. Aby informacje emitentów były w pełni porównywalne z informacjami publikowanymi na innych rynkach stosujących standardy IFRS S, Hongkong zdecydował się na ich bezpośrednie wdrożenie.
Podmioty objęte i zakres przedmiotowy standardów sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w Hongkongu
Nowe wymogi klimatyczne HKEX, oparte na IFRS S2, mają zastosowanie do lat obrotowych rozpoczynających się 1 stycznia 2025 r. lub później. Ujawnianie emisji w zakresie 1 i 2 jest obowiązkowe dla wszystkich emitentów, zarówno na Głównym Rynku, jak i na GEM. Pozostałe wymogi, w tym zakres 3, mają zastosowanie do spółek z Głównego Rynku na zasadzie „stosuj lub wyjaśnij”, co oznacza, że albo dokonują wymaganego ujawnienia, albo w przejrzysty sposób wyjaśniają, dlaczego tego nie robią, natomiast emitenci z GEM mogą stosować je dobrowolnie. Od lat obrotowych rozpoczynających się 1 stycznia 2026 r. lub później największe spółki (emitenci o dużej kapitalizacji), czyli te wchodzące w skład Hang Seng Composite LargeCap Index, muszą raportować zgodnie z pełnymi Nowymi wymogami klimatycznymi jako twardym obowiązkiem, bez opcji „stosuj lub wyjaśnij”.
Równolegle Hong Kong Institute of Certified Public Accountants opracował Hong Kong Sustainability Disclosure Standards (HKFRS S1 i S2), w pełni zgodne ze standardami ISSB. Spółki mogą je stosować dobrowolnie od 1 sierpnia 2025 r. Zgodnie z mapą drogową konsultacje w sprawie obowiązkowego raportowania na podstawie tych standardów przez spółki giełdowe o znaczeniu publicznym zaplanowano na 2027 r., przy czym oczekiwana data wejścia w życie to 1 stycznia 2028 r., a podejście ma być proporcjonalne.
Harmonogram raportowania w Hongkongu
Daty podane w tym artykule.
-
Grudzień 2024
Mapa drogowa
Mapa drogowa ujawnień zrównoważonego rozwoju w Hongkongu, dla podmiotów o znaczeniu publicznym, przede wszystkim spółek giełdowych
-
1 stycznia 2025 r
Nowe wymogi klimatyczne
Zakres 1 i 2 obowiązkowy dla wszystkich emitentów. Pozostałe wymogi, w tym Zakres 3, podlegają zasadzie „stosuj lub wyjaśnij” na Głównym Rynku i są dobrowolne na GEM
-
1 sierpnia 2025
HKFRS S1 i S2
Spółki mogą dobrowolnie stosować Hongkońskie Standardy Ujawnień Zrównoważonego Rozwoju
-
1 stycznia 2026
Emitenci o dużej kapitalizacji
Największe spółki wchodzące w skład indeksu Hang Seng Composite LargeCap Index muszą raportować zgodnie z pełnymi Nowymi Wymogami Klimatycznymi jako twardym obowiązkiem
-
2027
Konsultacje
Konsultacje dotyczące obowiązkowego raportowania przez spółki giełdowe o znaczeniu publicznym
-
1 stycznia 2028 r
Przewidywana data wejścia w życie
Przewidywana data wejścia w życie, z proporcjonalnym podejściem
System sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w Indiach
Głównym organem kształtującym standardy sprawozdawczości w Indiach jest Securities and Exchange Board of India (SEBI), regulator rynku kapitałowego. Na mocy decyzji z 25 marca 2021 r. SEBI wprowadził nowy format sprawozdawczości niefinansowej, Business Responsibility and Sustainability Report (BRSR), który zastąpił wcześniejszy Business Responsibility Report (BRR). BRSR opiera się na dziewięciu zasadach National Guidelines on Responsible Business Conduct (NGRBC), przyjętych przez indyjskie Ministerstwo Spraw Korporacyjnych.
Podmioty objęte BRSR
Podstawowy obowiązek sprawozdawczy w ramach BRSR dotyczy 1 000 największych indyjskich spółek giełdowych pod względem kapitalizacji rynkowej (notowanych na National Stock Exchange of India lub Bombay Stock Exchange), począwszy od roku obrotowego 2022/2023. Zgodnie z wytycznymi SEBI z 12 lipca 2023 r. rozszerzony BRSR Core, obejmujący dziewięć atrybutów ESG i 49 kluczowych wskaźników efektywności (KPI), podlega zewnętrznej weryfikacji wprowadzanej etapowo: w roku obrotowym 2023/2024 dla 150 największych spółek, w latach 2024/2025 dla 250 największych, w latach 2025/2026 dla 500 największych, a od roku 2026/2027 dla wszystkich 1 000 największych emitentów. Okólnik SEBI z 28 marca 2025 r. zastąpił pojęcie atestacji pojęciem „ocena lub atestacja”, przeprowadzanej zgodnie z wytycznymi Industry Standards Forum.
BRSR i BRSR Core według roku obrotowego
Etapy opisane w tym artykule. Od 28 marca 2025 r. zapewnienie to „ocena lub zapewnienie”.
-
2022/2023
1 000 największych
Podstawowy obowiązek raportowania w ramach BRSR dla 1 000 największych spółek giełdowych w Indiach według kapitalizacji rynkowej
-
2023/2024
150 największych
Zewnętrzna weryfikacja BRSR Core dla 150 największych spółek
-
2024/2025
250 największych
Zewnętrzna weryfikacja BRSR Core dla 250 największych
-
2025/2026
500 największych
Zewnętrzna weryfikacja BRSR Core dla 500 największych
-
2026/2027
1 000 największych
Zewnętrzna weryfikacja BRSR Core dla wszystkich 1 000 największych emitentów
Zakres przedmiotowy BRSR
BRSR opiera się na dziewięciu zasadach NGRBC i obejmuje trzy obszary ujawnień.
|
Po pierwsze, podmioty podają ogólne informacje o swoim profilu działalności i strukturze organizacyjnej. |
Po drugie, ujawniają polityki, procedury i procesy zarządzania w zakresie kwestii zrównoważonego rozwoju, w tym mechanizmy nadzoru i wdrażania zasad odpowiedzialnego prowadzenia działalności. |
Po trzecie, kluczowym elementem jest ujawnianie rzeczywistych wyników działalności w obszarach objętych zasadami NGRBC, prezentowanych za pomocą wskaźników ilościowych i jakościowych. |
Wraz z wprowadzeniem BRSR Core raportowanie zostało rozszerzone na ujawnienia dotyczące łańcucha wartości. W przypadku 250 największych spółek oraz partnerów, którzy indywidualnie odpowiadają za co najmniej 2% zakupów lub sprzedaży, obejmują one na przykład emisje z zakresu 3 i praktyki pracownicze. Pierwotnie miały one obowiązywać od roku obrotowego 2024/2025 na zasadzie „stosuj lub wyjaśnij”, ale w marcu 2025 r. SEBI odroczył je o rok i uczynił dobrowolnymi (od 2025/2026), podobnie jak ocenę lub atestację tych danych (od 2026/2027). Uwzględnianie pośredniego wpływu spółki na środowisko i społeczeństwo jest bliskie koncepcji ukształtowanej przez ESRS UE.
Zbieżność z międzynarodowymi standardami sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
BRSR został zaprojektowany tak, aby pod względem merytorycznym był zbliżony do globalnych ram, takich jak GRI i TCFD, co pozwala porównywać dane indyjskich spółek z ujawnieniami dokonywanymi w innych jurysdykcjach. Nie wymaga jednak formalnej oceny podwójnej istotności w rozumieniu ESRS: spółki identyfikują kwestie istotne dla siebie, ale nie istnieje proces równoważny analizie unijnej. Indie zachowują autonomię regulacyjną i nie zdecydowały się na formalne przyjęcie standardów ISSB .
Kluczowy wniosek
Rynki azjatyckie podchodzą do raportowania ESG w sposób pragmatyczny i zniuansowany. Chiny uwzględniają podejście podwójnej istotności, Hongkong działa jako pomost wprowadzający globalne regulacje ISSB, a Indie poprzez BRSR Core zbudowały mierzalny, weryfikowalny system raportowania, w którym ambitny wymiar łańcucha wartości został na razie złagodzony. W następnym artykule przeprawiamy się przez Atlantyk, gdzie trwa intensywna walka polityczna i prawna dotycząca raportowania ESG.